[1]Koran wspomina Jasny Zapis (36:12), a w kilku swoich wersetach (np. 6:59, 10:61 i 11:6) nawiązuje do Jasnej Księgi (wyjaśnienie obu, zob. 6:59, przyp. 13; 13:39, przyp. 13; 17:14, przyp. 10). W kilku innych wersetach (5:11; 12:1; 26:2; 28:2), wspomina Księgę jasną, która w sposób oczywisty ukazuje prawdę. Jasny Zapis jest Pierwotnym Rejestrem, który obejmuje w Boskiej Wiedzy oryginały wszystkiego, co ma istnieć i każde zdarzenie mające mieć miejsce, wraz z przyczynami i prawami, które mają im towarzyszyć. Księga Jasna natomiast jest Księgą Stworzenia, objawiającą wszystko z Jasnego Zapisu bądź Pierwotnego Rejestru, co Boska Wola chce wprowadzić do wymiaru stworzenia – w Księdze tej zapisywane jest całe stworzenie, włączając w to również mowę i czyny każdej ludzkiej istoty i dżinów. Można powiedzieć, że Koran, który jest określany Księgą jasną, jasno ukazującą prawdę, jest tożsamy z Jasnym Zapisem pod względem wiecznego istnienia zarówno obu w Boskiej Wiedzy, jak i z Jasną Księgą co do istnienia w wymiarze stworzenia. Koran jest również odrębny od obu. Jest odrębny od Jasnego Zapisu co do faktu, że gdy Jasny Zapis istnieje w Boskiej Wiedzy bądź jest nawet tożsamy z Nią w jednym aspekcie, Koran jest także związany z Boską Mową. Jeśli chodzi o jego różnicę z Jasną Księgą, to Koran wychodzi lub jest objawiany z Boskiego Atrybutu Mowy, i jest Księgą czytaną i zachowywaną w zapisie. Tymczasem Jasna Księga jest Księgą Stworzenia, która emanuje z Boskich Atrybutów Woli i Władzy. (Bóg wie najlepiej).

[3]W Wieczności ludzie będą znajdować się obwieszcza, że Bóg nie ma żadnego podobieńna różnych poziomach, tak jak na tym świestwa ze stworzeniem. cie, wedle poziomu ich wiary lub niewiary, dobrych bądź złych uczynków, szczerości rzenie, to „święta dolina Tuwa” na Synaju w wykonywaniu tychże; ofiar, jakie muszą ponosić na drodze Boga bądź wysiłków (odnośnie do jej świętości, zob. 20:12, przyp. podejmowanych w celu odepchnięcia ludzi z 5). Bóg pobłogosławił Proroka Mojżesza tejże drogi. Z tego względu zarówno Raj, jak (który znajdował się przy ogniu podczas tego i Piekło będą mieć stacje dla ludzi na każdym wydarzenia) Posłannictwem i przemówieniem poziomie wiary i uczynków. doń, a także jego rodzinę – ze względu na niego. On pobłogosławił też pobliski region,

[4]Z tego powodu Koran jest ucieleśnieniem ziemię damasceńską, do której należy także doskonałej mądrości i wiedzy. Palestyna. Tutaj Bóg obdarzył ludzi wieloma

[5]Jak wynika z sury al-Kasas (28), Bóg łaskami (7:137; 17:1; 21:71, 81). Pobłogosławił Wszechmogący przemawiał do Mojżesza sporównież Proroków i ich następców, którzy za drzewa (28:30). Wyjaśniliśmy już w przyżyli w tym regionie (i w innych regionach). pisie 5 do sury 20, że ten rodzaj Boskie-

[6]Odnośnie do dziewięciu znaków zob. 7:133; go nawoływania należy do jednego z trzech typów Boskiego Objawienia. Koran obja17:101, przyp. 37. Dolina, w której miało miejsce to wyda-

[7]Dawid i Salomon, niech będzie z nimi użyć do wypełniania ważnych zadań, podobpokój, byli pośród wielkich Wysłanników nie jak to się dzieje ze zwierzętami domowyBożych, z których każdy został wyróżniomi. Wspomniane wersety wskazują więc ostany wieloma szczególnymi łaskami. Przede teczny cel w podporządkowywaniu ptaków. wszystkim obydwaj byli Prorokami głoszącymi Boskie Przesłanie. Bóg dał Dawidomogący mówi nam: wi kalifat, a Salomonowi królestwo. Obaj uzyskali szczególną wiedzę, mądrość, zdrowy osąd oraz zdolność rozróżniania pomiędzy tym, co słuszne a tym, co błędne (21:79). Góry i ptaki wysławiały wraz z Dawidem Boga; Dawid otrzymał wiedzę, jak topić żelazo i wykonywać zbroję. Tymczasem Salomon mógł angażować do pewnych zadań dżiny i diabły, rozumiał także język ptaków i mrówek i miał zdolność do podróżowania przy pomocy wiatru. Pomimo tych wszystkich błogosławieństw obaj Prorocy zachowali pokorę. Dawid zarabiał na życie pracą własnych rąk. Wszystko to, z czego się radowali, przypisywali Bogu. Uznawali, że ich szczególna łaska od Boga, w porównaniu z wieloma innymi Jego wierzącymi sługami, nie była błogosławieństwem, na które zasłużyli swymi uczynkami bądź przywilejem, z którego należy czerpać i być dumnym. Przeciwnie, rozumieli tę łaskę jako próbę, której są poddawani i która wymaga wysławiania Boga i wdzięczności wobec Niego.

[9]Szeba (Saba) to słynny lud handlowy w rzył Proroka Salomona znajomością języka południowej Arabii, gdzie rządził niemal ptaków i języka ich zdolności (tj. w czym 1000 lat, od ok. 1100 przed Chr. do ok. 115 mogą być pożyteczne), oraz że Dawid wraz z przed Chr. Jego stolicą był Ma’arib, położoptakami wychwalali Boga. Biorąc pod uwagę ny ok. 89 km na północny-wschód od Sany, to, a także stwierdzenie, że ziemia jest zastaobecnej stolicy Jemenu. Mieszkańcy Saby wionym stołem Miłosiernego, ustawionym kontrolowali handel pomiędzy Wschodnią dla nas, wnosimy, że większość zwierząt i Afryką, Indiami, Dalekim Wschodem i Araptaków, które korzystają z tego stołu, może bią a Egiptem, Syrią, Grecją i Rzymem. Prócz nam służyć. Bóg wykorzystuje małe zwietego zbudowali wyśmienity system irygarzęta, jak np. pszczoły i jedwabniki, poprzez cyjny, który przeorał kraj tamami wzdłuż Swoją szczególną inspirację, aby przynosiły i wszerz. Kraj Saba był niezwykle żyzny i ludzkości pożytek. bujny. To tłumaczy jego dobrobyt. GrecJeślibyśmy odkryli, jak wykorzystać inne cy historycy zwali go najbogatszym krajem ptaki i zwierzęta, to wiele gatunków można by świata (al-Maududi, 7:151, przyp. 29). W tych samych wersetach Bóg Wszech-

[10]Wielu ludzi zwiedzionych przez Szatana i pokonanych przez własne żądze schodzi z Prostej Ścieżki i żyje przez całe swe życie w błędzie. Nie potrafi odnaleźć największej i najjaśniejszej prawdy, prawdy, którą nawet ptak zna jako pewnik. Koran zwraca uwagę na ten fakt również w innym wersecie: (On nie wiedział, co zrobić ze zwłokami brata). Wtedy Bóg wysłał kruka, drapiącego w ziemi, ażeby mu pokazać, jak może przykryć zwłoki brata. (Widząc to) zapłakał: „O, biada mi! Czyż ja nie potrafię być nawet jak ten kruk i znaleźć sposobu na przykrycie zwłok mojego brata?” I ogarnęła go skrucha (5:31). Said Nursi przypomina nam o tym fakcie w wielu swoich dziełach:

[11]Choć powinniśmy wierzyć słownym deklaracjom, to przecież dudek splamił swoją reputację, popełniając ciężki błąd. Opuścił armię bez zezwolenia. Koran nakazuje, aby każde stwierdzenie winowajcy zostało zbadane, tak aby nie podejmować próby czynienia czegokolwiek na podstawie jego zdania (49:6). we wszystkich regionach swego rozległego

[13]Niniejszy werset opisuje cudowne wydasienia odpowiedzialności (jaką by w przerzenie, kiedy to tron królowej Saby został ciwnym razie poniósł). Jedynie w ten sposób przyniesiony na dwór Salomona. Werset sugemoże zrealizować doskonałą sprawiedliwość”. ruje, że rzeczy mogą być transportowane na dalekie odległości w swojej fizyczności bądź jako obrazy. Bóg Wszechmogący obdarzył takim cudem Salomona, który został uhonorowany zarówno królestwem, jak i Boskim Posłannictwem. Salomon był w stanie zachować swoją bezgrzeszność i sprawiedliwość, gdyż był osobiście informowany o sytuacji Oznacza to, że jeśli oprzemy się na Werset ten sugeruje możliwość transporBóg Wszechmogący mówi tutaj: Prorok Salomon, pokój z nim, był Prorokiem i królem. Ze względu na to, że był w pełni poddany Bożej Woli, troszczył się jedynie o absolutną sprawiedliwość i dobro ludzi w obu światach. Wykorzystywał więc każdą daną mu przez Boga zdolność i łaskę na Jego drodze i dla dobra ludzi. Inni jednak królowie i/lub rządy, w tym także nowoczesne „demokratyczne”, które wspierają sprawiedliwość oraz fundamentalne prawa i wolności człowieka, wykorzystywali poprzez dzieje i wykorzystują obecnie wszystkie możliwości, jakimi dysponują, raczej w sposób opisany przez królowę Saby w wersecie 34: „Królowie, gdy wchodzą do jakiegoś kraju, to powodują w nim zniszczenie i zepsucie, a ludzi możnych (spośród jego mieszkańców) poniżają. Zaiste, to właśnie czynią”.

[14]Królowa i jej lud czcili słońce, toteż jej tron mógł być przyozdobiony obrazami bądź figurami, które wyobrażały i przedstawiały jej wiarę. Prorok Salomon, pokój z nim, chciał to wszystko usunąć, najprawdopodobniej wymazując obrazki i przyozdabiając tron napisami i obrazami związanymi z Boską Religią. Czyniąc tak, Salomon miał na celu nawrócenie królowej.

[12]Koran nigdy nie akceptuje mobilizacji armii przeciwko innym ludziom dla okupacji królestwa, mógł śledzić warunki życia poddaich terytoriów w celach doczesnych. Zabrania nych i słyszeć ich problemy. również rozlewu krwi, zabijania i uzurpowania sobie prawa do cudzego mienia. Mówiąc Wszechmocnym Bogu i będziemy się do Niekrótko, potępia wszelkie formy imperialigo zwracać w języku naszych predyspozycji, zmu. Takie znaczenie ma werset 34, zawierajak czynił to Prorok Salomon w języku swojący słowa królowej Saby. Groźba Salomona jej bezgrzeszności; i jeśli nasze działania będą skierowana do ludu Saby nie stanowiła groźzgodne z Jego prawami wszechświata oraz z by agresji. Z poszczególnych wersetów wynitym, co przynosi Jego łaskę, to wtedy świat ka jasno, że jako Wysłannik Salomon nigdy może się dla nas stać jak miasto. Tron krónie pysznił się swoim bogactwem lub królelowej znajdował się w obecnym Jemenie, a stwem i nigdy nie spoglądał łakomym okiem jednak był widziany w (Jerozolimie, w regiona obce ziemie. Jedynym jego celem była nie) Damaszku w sposób fizyczny bądź jako możliwość zobaczenia, że więcej ludzi przyjobraz, tak samo jak kształty ludzi wokół, muje prawdziwą wiarę i dzięki temu osiąga którzy byli widziani i słyszani. prawdziwe szczęście w obu światach, bądź to, by inni poddali się systemowi opartemu tu kształtów i transmisji dźwięków na dalekie na prawości i sprawiedliwości we wszystkich odległości. Mówi: „O, władcy. Jeśli pragniejego wymiarach. Każdy powinien cieszyć cie urzeczywistnić doskonałą sprawiedliwość, się wolnością od kajdan niewoli nałożonych starajcie się znać i widzieć swoje królestwo przez ludzki system opresji, a przeszkody we wszystkich jego szczegółach, tak jak to położone przez takie systemy pomiędzy nim miało miejsce w przypadku Salomona. Jedya jego jedynym Stwórcą i Dawcą Życia winny nie poprzez wzniesienie się do takiego poziozostać usunięte, aby miał możliwość dokonamu sprawiedliwy władca, który miłuje swonia swobodnego wyboru. ich poddanych, może uchronić się od ponie-

[15]Królowa czciła słońce nie z własnego wolnego wyboru lub też uporu, lecz tylko ze względu na tradycję. Urodziła się bowiem w narodzie niewiernych i wzrastała widząc, jak czczone jest słońce. Nie miała jednak takiego charakteru, który by wskazywał na zbłądzenie w wyniku arogancji, poddania się żądzom cielesnym czy też pustego uporu. Kiedy dowiedziała się o sposobie rządów Proroka Salomona, zaczęła pojmować prawdę.

[18]Ludzie, do których posyłani byli Wysłannicy, oskarżali ich zazwyczaj o przyczynianie im zła. Bóg tymczasem posyłał ich: 1) aby oświecić ludzkości drogę; 2) aby prowadzić ludzi ku służbie Bogu; 3) by uczyć ich praw Bożych; 4) aby byli dla nich wzorami do naśladowania; 5) aby stworzyli równowagę pomiędzy życiem materialnym a duchowym, rozumem a duszą, tym światem a przyszłym oraz pomiędzy rozpasaniem a abstynencją; 6) by byli świadkami Boga, wskutek czego ludzie nie będą mogli w życiu przyszłym usprawiedliwiać się niewiedzą (Muhammad, Wysłannik Boga; 23-32). Wysłannicy byli doskonałymi nauczycielami i wychowawcami. Istota ludzka jest surowym materiałem, który musi zostać obrobiony, ma jednak potencjał, który może się rozwinąć. A Wysłannicy rozwinęli ów potencjał i wznieśli się do poziomu doskonałości. Niezbędnym warunkiem tej edukacji jest próba. Bóg zatem poddaje ludzi próbie na wiele sposobów i w wielu sprawach. I odczuwamy to jako dobro bądź zło. Kiedy Wysłannik przychodził do ludzi, byli oni doświadczani w jakiś sposób. Koran oświadcza: „I nie było takiej miejscowości, do której posłalibyśmy Proroka, a jego ludu nie pochwycilibyśmy strapieniem i męką, ażeby spokornieli (i przebudzili się z lekkomyślności, prosząc Nas o przebaczenie i zwracając się ku Prawdzie)” (7:94). Dotyczy to także człowieka bądź społeczności, która niedawno przyjęła religię Boga. Mimo to wielu ludzi na przestrzeni dziejów oskarżało swoich Proroków, że stanowią przyczynę owych nieszczęść, sobie natomiast przypisywało każde dobro, którym ich obdarzano, jak powiada werset 7:31: Lecz kiedy przyszło do nich dobro, powiedzieli: „‘To się nam należy i zasłużyliśmy na to’. A kiedy dotknęło ich zło, przypisywali je złym znakom (o których twierdzili, że są) od Mojżesza i jego towarzyszy. Bez wątpienia ich los (czy to dobry, czy zły) został ustalony przez Boga, lecz większość z nich nie wiedziała (nie mając prawdziwej wiedzy)”. Odpowiedź Saliha jest taka sama, jak ta w wersetach 17:13-14): „Los każdej istoty ludzkiej My przymocowaliśmy wokół jej szyi i w Dniu Zmartwychwstania wyciągniemy dlań księgę, którą zobaczy szeroko rozpostartą. ‘Czytaj swoją księgę! Twoja własna jaźń wystarczy ci dzisiaj do zrobienia rachunku przeciwko sobie’”. Dokładne wyjaśnienie, zob. przyp. 10 do tej sury.

[19]Inne relacje o Salihu i jego ludzie, zob. 7:73-79; 11:61-68; 26:141-159.

[20]Inne relacje o Proroku Locie i jego ludzie,

[21]Wyjaśnienie przegrody pomiędzy dwozob. 7:80-84; 11:77-83; 15:58-76; 21:74-75; ma wielkimi basenami wody, zob. 25:53, 26:160-174. przyp. 11.

[22]W Trąbę będą dąć dwukrotnie. Dęcie w świecie zewnętrznym i w samych ludziach wspomniane w tym wersecie jest drugim do czasu, gdy stanie się dla ludzi jasne, że dęciem, które spowoduje, że zmarli powstaną Koran jest prawdziwy. Oznacza to, że ludzze swoich grobów, rozejrzą się wokół w strakość i wszechświat wraz ze wszystkimi swychu i przerażeniu, a potem ruszą w pokorze mi cechami okażą się zbiorem dowodów na ku Bogu. Jeśli chodzi o tych, którzy zostaprawdziwość tego, co głosi Koran, lecz mimo ną uwolnieni od strachu owego Dnia, zob. to ludzie, pogrążeni w zaspokajaniu swo21:101-103 oraz werset 89 poniżej. To będą ich żądz cielesnych i omamieni osiągnięciami ludzie, którzy przybędą na Dzień Sądny z nauki, którymi obdaruje ich Bóg, będą trwać dobrem (wolni od grzechów) i odnośnie do uparcie w niewierze i niesprawiedliwości. których został już wydany przez Boga dekret Najprawdopodobniej spowodują, że pewien o ostatecznym dobru, jakie ich czeka. Wszygatunek małych (mikroskopijnych) zwiescy jednak, bez wyjątków, zostaną przyprorząt bądź też jakieś rzeczy ruchome (istoty wadzeni przed Oblicze Boga, ale wyróżnieni mechaniczne) pojawią się i będą im szkodzić. słudzy Boga o najwyższej szczerości zostaną Stanie się jasne, że – czy ludzie uwierzą czy zwolnieni od przepytywania (37:128).

[25]Jeśli Bóg udziela ludziom zwłoki, pomimo ich uporczywego trwania w przydawaniu Mu współtowarzyszy i ich złych uczynków, to wynika to z Jego szczodrości wobec ludzkości. Choć ludzie powinni to doceniać i okazywać wdzięczność (uznając Jego hojność i żyjąc w wierze i posłuszeństwie wobec Nieco winno być postanowione i uczynione, i jest go), to jednak trwają w niewierze i nieposłupełne mądrości. szeństwie.

[26]Odraczanie przez Boga kary nie wynika z surę, werset 1, przyp. 1, oraz 6:59, przyp. 13; tego, że On nie wie o ludzkich winach, gdyż 13:39, przyp. 13. On zna nawet to, co oni skrywają w swoich piersiach. Mogą być takie serca, które skłon-

[23]Tylko Bóg ma absolutną wiedzę o Niewidzialnym, czyli o wszystkim, co znajduje się poza ludzkim postrzeganiem. Ci, którzy mają wiedzę cząstkową, np. Prorocy, mogą ją mieć jedynie od Boga. Ma to ogromne znaczenie w odniesieniu do Istnienia Boga, Jego Jedności i absolutnej władzy nad stworzeniem. Nawet ludzkość, która jest przecież wyposażona w wielką zdolność uczenia się, nie jest w stanie zdobyć dokładnej wiedzy o przeszłości, o tym, co dzieje się obecnie – i o przyszłości. Poza tym ludzka zdolność nie jest wystarczająca nawet do zdobycia pełnej, dokładnej wiedzy o człowieku. Człowiek nie jest w stanie nawet orzec, gdzie leży jego korzyść, a gdzie szkoda. Jak powiada werset poprzedni, każda istota ludzka potrzebuje zaopatrzenia i to Bóg jej je daje. Jest rzeczą oczywistą, że nic i nikt, w tym ludzie, nie określa swoich potrzeb i tego, jak należy je zaspokajać. Musi być Ktoś, kto ma pełną wiedzę o każdej istocie, wraz z jej wszystkimi potrzebami i tym, jak mają być zaspokojone; a także Ktoś, kto ma władzę zaprojektowania środowiska „naturalnego”, składu żywności, z którego żywe istoty mogą czerpać swój pokarm. Wszystkie te fakty wyjaśniają, dlaczego ludzie nie są w stanie uporządkować swego życia dokładnie tak, jak powinno być uporządkowane – na podstawie absolutnej sprawiedliwości i dla własnego pożytku, nawet na tym świecie. Jeśli zaś bierzemy pod uwagę życie wieczne, to ludzie nie są w stanie w ogóle decydować o tym, co mają czynić. Musi być zatem Ktoś, kto ma pełną i dokładną wiedzę o każdym członku ludzkości; o tym, gdzie jest jego korzyść, a gdzie szkoda; o przeszłości, teraźniejszości i przyszłości; a także o ukrytej rzeczywistości, będącej u podstaw obserwowalnych wymiarów egzystencji i zdarzeń, oraz o życiu wiecznym. Mówiąc krótko, tak jak każda inna istota, człowiek potrzebuje Boga w sposób absolutny. Skoro zaś Bóg jest tym, kto informuje ludzkość o wszystkich tych rzeczach poprzez Posłannictwo, to ludzie w sposób absolutny potrzebują Wysłanników i Boskich Ksiąg.

[27]Odnośnie do Księgi Jasnej, zob. niniejszą

[28]Dzieci Izraela, i idąc za nimi, chrześcijane są uwierzyć, w związku z czym powinnie poróżnili się w wielu sprawach, jak np. ny otrzymać pewną zwłokę. Bóg jest w pełkwestia Boskości, Proroka Salomona, Marii i ni świadom, jakie plany ludzie obmyślają. Te Jezusa oraz w wielu innych kwestiach dotyrzeczy, które ludzie skrywają w swoich pierczących innych Proroków. Koran rozjaśnił siach, nie są zawsze tymi, które potem ujawprawdę, szczególnie w sprawach o zasadniniają. Wszystko to zna jednak Bóg. To, co czym znaczeniu, dotyczących wiary i jej funBóg postanawia i czyni, jest absolutnie tym, damentów.

[29]Istnieje nieco przekazów dotyczących też nie – wszystko to wydarzy się ze względu na ich niewiarę, złe uczynki oraz prowadzenie tego wersetu, a szczególnie żywej istoty, któżycia niemoralnego i rozpustnego. ra ma być wyprowadzona z ziemi przy końcu czasów. Wyrażono kilka opinii. Zasadniczy