[1]Anf  l”, tłumaczony tutaj jako łupy wojenceptować ich podział. Dlatego właśnie sura ne, to liczba mnoga od słowa „nafl”, co oznata zaczyna się od nakierowania serc wiernych cza dodatkowe dobrowolne świadczenie w zgodnie z tą ogólną zasadą. Kładzie nacisk odniesieniu do sługi i nadzwyczajne dodatna to, że wierny nie może walczyć dla łupów kowe wynagrodzenie użyte z myślą o Bogu. wojennych, i naucza, że jeśli wierny zdobęOsobiście jestem zdania, że w tym znaczeniu dzie choćby igłę na wojnie, musi oddać ją mieści się wszelkie wynagrodzenie na tym dowódcy lub państwu, zanim wszystko, co świecie, które należy się nam w zamian za zostało zdobyte, zostanie rozdzielone. osiągnięcia dokonane w Bożej Sprawie. Większość uczonych zgadza się w tym, że „anf  l”

[2]Te wersety są związane ze zdarzeniami, oznacza w tym przypadku łupy. W wersie 41 które poprzedziły Bitwę pod Badr. Po emiużywany jest czasownik „ghanimtum“ (upogracji do Medyny, Prorok Muhammad, niech lować, przejąć); jednak słowo „anf  l” ma o będzie z nim pokój i błogosławieństwo, wiele szersze znaczenie. Obejmuje ono także zawarł umowę z żydowskimi plemionami, pojęcie „fay” (zdobyczy wojennej zagarniętej która dała miastu status wielospołecznościobez walki). (59:6). Wierni mają na celu jedywego państwa-miasta. Następnie stworzył nie osiągnięcie akceptacji Boga i Jego zadonowy rynek, który miał pozwolić na ustanowolenia poprzez posługi na Jego drodze. Nie wienie gospodarczej niezależności muzułmamają żadnych innych pragnień. Nawet jeśli nów. W Medynie mieszkały dwa silne plemuszą walczyć przeciwko wrogom Boga, miona żydowskie, Arabowie politeiści oraz dążą jedynie do osiągnięcia akceptacji Boga hipokryci; każda z tych grup stanowiła zagroi podtrzymania Jego Słowa, bez oczekiważenie dla nowej społeczności muzułmańskiej, nia niczego doczesnego. Żadne cele doczea na otaczającej miasto pustyni koczowasne, takie jak łupy, sława czy pozycja, nie ły politeistyczne plemiona uznające Kurajmogą pojawić się w sercu wiernego. Zdobyszytów za swoich przywódców. Mekkańcze wojenne są dodatkową nagrodą, wynikaczycy grozili Abdullahowi ibn Ubejjowi ibn jącą z walki na Jego drodze, i należą do Boga i Salulowi, głównemu hipokrycie w Medynie, Jego Wysłannika. Mogą rozprowadzić je tak, że jeśli nie wypędzi Proroka Muhammada z Medyny, zaatakują miasto. Będą organizować nagłe ataki na przedmieścia miasta, plądrować i rozlewać krew. W tak niesprzyjających warunkach Prorok Muhammad, niech będzie z nim pokój i błogosławieństwo, czuł się zobowiązany do zapewnienia bezpieczeństwa, aby utrzymać istnienie Islamu i aby być zdolnym do kontynuacji przekazywania przesłania. Z tego powodu zorganizował kampanie militarne na pustyni, czasem pod przywództwem swoich dowódców, czasem pod własnym przywództwem. Nigdy nie pozwolił na żadne przelanie krwi. Poprzez te kampanie miał również na celu uczynienie sąsiednich plemion świadomymi istnienia muzułmanów i zniechęcenie ich do zbierania się wokół politeistycznych Kurajszytów. Mekkańczycy przywłaszczyli sobie wszystko, co pozostawili emigrujący muzułmanie. Wysłali karawanę handlową do Syrii z towarami, które w większości należały do muzułmanów. Wysłannik Boga postanowił przywrócić im własność, gdy karawana była na swojej drodze do Mekki. Jak można zrozumieć z tych wersetów, Bóg Najwyższy zechciał, by Mekkańczycy, którzy byli niezmiernie niezadowoleni z rozwoju islamu, byli zdeterminowani do obrony karawany i uniknięcia militarnego starcia z muzułmanami. Wydarzenia rozwinęły się tak, jak chciał tego Bóg. Najprawdopodobniej wyczuwając wolę Boga, Boży Wysłannik skonsultował się ze swoimi wojskami w tej sprawie; jego armia składała się jedynie z 310 ludzi, z czego większość stanowiła piechota, prócz dwóch lub trzech jeźdźców na koniach i około 50 na wielbłądach. Niektórzy naciskali, by nie iść piechotą w kierunku karawany, jako że armia mekkańska była bardzo silna i składała się z 1000 ludzi, w tym 600 uzbrojonych i ponad 100 jeźdźców. Jednakowoż mowy Mikdada ibn Amra i Sada ibn Muada, którzy powiedzieli, że pójdą za Wysłannikiem, dokądkolwiek by ich nie poprowadził, zadowoliły Wysłannika i wielce zachęciły wiernych. Ostatecznie dwie armie spotkały się pod Badr, miejscem leżącym pomiędzy Medyną i Mekką, 17 dnia ramadanu (lub według niektórych źródeł 19 lub 21) w drugim roku hidżry (624). skanie części przywłaszczonej własności. Bóg

[3]Zaiste, „jeśliby nie plan i pomoc Boga, to zechciał, by zmierzyli się z silną armią meknie zdołalibyście ich zabić ani nie wygralibykańską, w skład której wchodzili przywódcy ście wojny”. To ostrzeżenie dla tych, którzy politeizmu, oprócz Abu Lahaba, i która była myśleli dumnie, że wygrają wojnę dzięki swotrzykrotnie większa liczebnie od nich. Jeśli im talentom i umiejętnościom wojennym. weźmiemy pod uwagę, że około 600 ludzi

[4]To wyrażenie odnosi się do przypadku, gdy z armii przeciwnej nosiło zbroję i że było armia muzułmańska i mekkańska stanęły wśród nich ponad 100 jeźdźców konnych, twarzą w twarz w Bitwie pod Badr. W tamgdy armia muzułmańska składała się z okotym momencie Wysłannik Boga (niech będzie ło 310 ludzi, z czego jedyne dwóch lub trzech z nim pokój i błogosławieństwo) rzucił garbyło konno, a żaden z nich nie nosił zbroi i ścią piasku w stronę wrogów i powiedział: także to, że bitwy w tamtym czasie odbywały „Niech ich twarze będą spalone”, i każdy żołsię ręka w rękę, łatwo jest zrozumieć, w jak nierz wroga poczuł się tak, jak gdyby stał się strasznej sytuacji znajdowali się muzułmaślepy (Ibn Hiszam 1:668). nie. Niezmiernie potrzebowali pomocy Boga.

[7]Wersety 20-30 zawierają poważną radę i przypomnienie dla nowej społeczności • muzułmańskiej w Medynie i dla wszystkich muzułmanów we wszystkich czasach i miejscach. Werset 30 odnosi się do łaski danej Wysłannikowi Boga, niech będzie z nim pokój i błogosławieństwo, i społeczności muzułmańskiej poprzez niego. Bitwa pod Badr okazała się punktem • zwrotnym i jednym z największych zwycięstw w historii muzułmańskiej, być może nawet największym. Została wygrana całkowicie dzięki pomocy Boga. Jako że muzułmanie zwyciężyli w tak trudnej sytuacji, jest bardzo prawdopodobne, że zwycięscy bohaterowie spod Badr odczuli pewną dumę z tego osiągnięcia. Ponadto niektórzy z nich byli niechętni walce i zaczęli zbierać łupy nie pytając, czy wolno to czynić (M. • Asim Köksal 2:146, 171-173). Tak więc wersety 20-30 zawierają ostrzeżenia i poważne rady dla tych ludzi i dla wszystkich muzułmanów, którzy przyjdą przed Dniem Sądu. Ostrzeżenia i rady te mogą być podsumowane jak następuje: • Zwycięstwo i porażka są wyłącznie w rękach Boga. Po to, by zasłużyć na zwycięstwo, ludzie muszą robić wszystko to, co jest konieczne w celu jego osiągnię• cia. • Mimo że ludzie robią wszystko, co mogą, by osiągnąć zwycięstwo bądź zasłużyć na nie, Bóg nigdy nie jest zobowiązany do uczynienia ich zwycięzcami. Tak jak jakiekolwiek inne dobro przychodzące do ludzi, zwycięstwo również jest błogosławieństwem od Boga. Dlatego zawsze musimy być wdzięczni Bogu. We wszystkich Jego przykazaniach ludzie muszą być posłuszni Bogu i Jego Wysłannikowi. Muszą być posłuszni tym nakazom i nie mogą postępować tak, jakby niczego nie słyszeli. Muszą postępować za tym, co Bóg i Jego Wysłannik nakazują, i szczerze wykonać te nakazy. Ci, do których uszu Bóg i Jego Wysłannik nie znaleźli drogi, lub ci, którzy zachowują się tak, jakby niczego im nie powiedziano, są martwi duchowo. Tak więc ci ludzie są niczym martwe obiekty, głuche i nieme, niezdolne do rozumienia lub użycia swojego rozsądku. Są określone rzeczy, które czynią ludzi głuchymi, niemymi oraz nieczułymi w obliczu Świętego Objawienia, takie jak uprzedzenia, pławienie się w pustej dumie i arogancji, utrzymywanie nieprawidłowego światopoglądu, bycie kontrolowanym przez pragnienia cielesne i światowe ambicje oraz czynienie zła. Z powodu tych rzeczy ludzie tracą wszystkie swoje duchowe zmysły i predyspozycje i zdolność do wiary. Wierni zawsze muszą odpowiadać pozytywnie na wezwanie Boga i Jego Wysłannika. Wysłannik przekazuje im wezwanie Boga do prawdy; to czyni ich żywymi duchowo. Jeśli nie odpowiadają pozytywnie na to wezwanie, Bóg „interweniuje” pomiędzy nimi a ich sercami i sprawia, że ich serca gwałtownie zbaczają z właściwej drogi, prowadząc ich do zatraty i przynosząc im potępienie w Życiu Przyszłym. Jeśli wierni nie odpowiedzą pozytywnie na wezwanie Boga przekazane przez Jego Wysłannika, to nie tylko doprowadzi to do ich potępienia w Życiu Przyszłym, ale wywoła także wewnętrzny konflikt w społeczeństwie. Jest to kategoryczny test, pozwalający im na odróżnienie tych, którzy są szczerzy, od tych, którzy takowymi nie są. Mogą stracić swoje życie, dobytek i bliskich w tym konflikcie i co gorsza, mimo że kiedyś byli szczerymi braćmi i siostrami, zacząć się zabijać nawzajem jako zajadli wrogowie. Wewnętrzne bezpieczeństwo i wzajemne zaufanie przestają istnieć, a sprawy publiczne i stanowiska są przejmowane przez osoby niewykwalifikowane. Może do doprowadzić do wpadnięcia pod kontrolę despotycznych rządów lub zagranicznej dominacji, lub innych rodzajów nieszczęść. Wierni zawsze muszą dążyć do zadowolenia Boga i akceptacji i starać się osiągnąć to poprzez wszystkie słowa i czyny. Nigdy nie mogą myśleć o zdobyciu doczesnych korzyści, w szczególności poprzez obrzędy i posługę religijną. • Cokolwiek ktoś posiada na tym świecie, zarówno jeśli chodzi o status społeczny, stanowisko, mądre i udane dzieci, jak i bogactwo, to są to środki służące sprawdzeniu, jaką „wartość” dana osoba sobą przedstawia. Nasza własność, rzeczy, z których jesteśmy dumni, są dla nas sprawdzianem. Bóg zapewnia nam wszystkie posiadane przez nas dobra i dlatego winniśmy przypisać je Bogu i składać Mu nieustanne podziękowania płynące z serca, języka oraz poprzez nasz styl życia. Jeśli będziemy czynić w ten sposób, Bóg wynagrodzi nas hojnie w Życiu Przyszłym i być może powiększy także to, co nam zapewnił na tym świecie. W przeciwnym razie wszystko, co dana osoba posiada, może stać się przyczyną ruiny w innym świecie, a nawet w tym. • Wierni zawsze muszą być świadomi Boga i dokonywać prawych czynów, zachowując pełną cześć dla Boga, obawiając się popełnienia błędu lub grzechu. Jeśli będą robić to szczerze, Bóg wyposaży ich w zdolność rozróżnienia między dobrem a złem, prawdą a fałszem, którą będą odczuwać w swoich sercach, bez uciekania się do muftiego czy innego uczonego. Dopóki czynią wszystko to, co należy, by zasłużyć na ochronę Boga, Bóg ochroni ich przed złymi uczynkami i nieprawidłowym myśleniem, przed wewnętrznymi konfliktami oraz byciem pokonanym przez inne siły. Należy także tutaj wspomnieć, że podczas gdy wersety objawione po Bitwie Uhud pocieszają wiernych z powodu niepowodzenia, którego doznali w drugim etapie bitwy, i zawierają nawet pochwały dla nich, by pocieszyć ich zranione dusze, to wersety te, jako że przyszły po zwycięstwie pod Badr, nie zawierają żadnych słów pochwalnych; znajdujemy raczej ostrzeżenie i poradę. Jest to ważne, zwłaszcza w odniesieniu do napominania i edukacji.

[6]Sprzeniewierzenie się Bogu i Jego Wysłannikowi poprzez nieposłuszeństwo wobec nich oznacza zdradę samego siebie i skutku• je utratą zaufania dla tej osoby; dotyczy to zwierzeń, życia, własności oraz cnotliwości innych, a także spraw publicznych, obowiązków, funkcji i powierzonych pozycji.

[8]Werset ten implikuje, że jak długo religia – islam – przyniesiona przez Wysłannika Boga, niech będzie z nim pokój i błogosławieństwo, jest praktykowana i jak długo porządkuje życie społeczności w sposób, który zadowala Boga Najwyższego, i jak długo ludzie żyją w świadomości Boga i błagają Go o przebaczenie za każdym razem gdy popełnią grzech, Bóg nie ześle na nich żadnego poważnego cierpienia.

[9]Kara tutaj wspomniana nie jest rodzajem, o jakim mowa w wersecie 32 powyżej, i która zwykle następuje jako katastrofa „naturalna”. Jest to albo przegrana z rąk muzułmanów albo jakaś społeczna katastrofa bądź Boża kara w Życiu Przyszłym. Może to odnosić się do tych wszystkich rodzajów.

[10]W kontekście Koranu fitna oznacza próbę, coś, co sprowadza kogoś z obranej drogi, niezgodę i waśń. Ogólne pole semantyczne obejmuje takie znaczenia, jak zmuszać kogoś do czegoś, np. zmusić kogoś do odstąpienia od wyznawanej wiary. Temat fitna występuje również w literaturze hadisowej w dziełach Kitab al-Fitan, gdzie wszystkie problematyczne zdarzenia, do których dochodzi po epoce Proroka, określane są jako fitna. Zdarzenia w czasach kalifa Alego określane są przez muzułmańskich historyków jako fitna kubra, gdyż wielu muzułmanów straciło w nich życie. Pojęcie fitna było w ciągu dziejów wielokrotnie nadużywane. Wersety z nim powiązane były źle interpretowane, tak że niektórzy wychodzili z założenia, że wszyscy nie-muzułmanie muszą być zwalczani, aż się w końcu nawrócą na islam. Jednak tę błędną interpretację skorygował już Abdullah ibn Umar, który zwrócił uwagę, że pojęcie to opisuje właściwie sytuację lub stan, w których nie [istniała] swoboda wyznania i religii, jak w czasie pobytu w Mekce przed emigracją. Wtedy muzułmanie byli ze względu na wyznawaną religię albo zabijani, albo więzieni i torturowani. Ibn Umar określił walkę przeciwko fitnie jako walkę o wolność religijną. (zob. Al Bukhari, Kitab al Tafsir, Sura Al Anfal, Hadis nr 4373).

[11]Sura ta rozpoczęła się od podkreślenia podstawowej zasady mówiącej, iż łupy wojenne należą do Boga i Jego Wysłannika i przygotowała serca wiernych do chętnego zaakceptowania podziału, którego dokona Bóg. Ten werset opisuje, jak zdobycze wojenne zostaną rozdzielone i na początek przydziela jedną piątą Bogu; oznacza to posługę publiczną, a następnie wspomina o ludziach, którzy reprezentują te posługi: Wysłannika, jego bliską rodzinę, sieroty, ubogich i podróżników, którzy nie mają wystarczających środków do zakończenia podróży. Reszta jest rozdzielana pomiędzy wojowników. Wysłannik, niech będzie z nim pokój i błogosławieństwo, poświęcił całe swoje życie przekazywaniu innym islamu oraz służbie ludziom. Nie posiadał pozycji, dzięki której mógłby zapewnić wsparcie biednym ludziom spośród jego krewnych. Ponadto za wiele rzeczy Wysłannik musiał płacić, zarówno jako Wysłannik, jak i głowa państwa. Udział jemu przydzielony może być w pewnych względach porównany do funduszy przeznaczanych na specjalne wydatki głowom państw. Historycznym faktem jest to, że Wysłannik, niech będzie z nim pokój i błogosławieństwo, wydał majątek swej żony Chadidży na rzecz wzywania do islamu, gdy on, jego rodzina i jego krewni żyli tak, jak najbiedniejsi spośród muzułmanów. Wydali również wszystkie udziały w zyskach wojennych, które były przeznaczone dla nich, na posługę islamowi i potrzebującym.

[12]Gdy Szatan poczuł, że armia muzułmańska Jego słowa: „Oto ja nie mam z wami nic wspólzostała wsparta przez anioły i zwycięży bałwonego” oraz: „Zaprawdę, ja lękam się Boga”, są chwalców, postanowił uciec, bojąc się ciosów. jedynie usprawiedliwieniem jego ucieczki.

[14]Werset ten zawiera ważną poradę oraz ostrzeżenia dla muzułmanów: • Przed nadejściem Dnia Sądu zawsze będą istnieli wrogowie wiary i islamu. Z tego powodu muzułmanie zawsze muszą być w pogotowiu przeciwko każdemu atakowi i dysponować wystarczającą siłą do odparcia go. Aby się bronić, muzułmanie, jak każde inne społeczeństwo, muszą mieć do dyspozycji środki obrony. Zgodnie z poglądami islamu każdy człowiek z osobna, jak i każde społeczeństwo jako całość, jest odpowiedzialny za swój los. Ludzie muszą zatem ponosić odpowiedzialność za siebie samych. Koran zwraca się do społeczeństwa z takimi wyrażeniami, jak „O ludzie!”, „O wierni!” Obowiązki spoczywające na współczesnych państwach są tymi, poprzez które islam odnosi się do społeczeństwa i klasyfikuje je podług ważności: absolutnie konieczne, względnie konieczne i zalecane. Taki system nakazuje muzułmanom stworzenie instytucji koniecznych do spełnienia tych obowiązków. Jeden ze sposobów bycia silnym to wydawanie przez każdego na drodze Boga, z czegokolwiek posiada. Odbywa się to przez Zaka (obowiązkowe datki oczyszczające) i, w razie konieczności, poprzez narzucenie nowych podatków oprócz Zaka, i, znów jeśli to konieczne, poprzez powszechną mobilizację. ciwko wrogowi, który był ponad trzykrot-

[13]Gdy dwa narody zawarły ze sobą pakt, który będzie trwał przez określony czas, obie strony winny pozostać wierne temu paktowi, aż do zakończenia jego mocy. Jeśli jedna ze • stron łamie pakt, druga strona powinna poinformować o tym, iż pakt został rozwiązany przed podjęciem jakichkolwiek aktów wrogich, tak by obie strony wiedziały, na czym stoją sprawy. Wysłannik, niech będzie z nim pokój i błogosławieństwo, mówi: „Ktokolwiek jest związany umową z ludźmi, nie może zerwać tej umowy, zanim upłynie jej termin lub dopóki nie oznajmi publicznie, że została anulowana” (Abu Daud, „Dżihad” 2:75). W innej wypowiedzi oświadcza: „nie bądźcie zdrajcami, nawet wobec tego, kto jest zdrajcą wobec was” (Abu Daud, „Kitab al-Buju”, 2:75). Dzisiejsze „cywilizowane” narody nie spełniają, niestety, tej zasady, ustanowionej czternaście wieków temu przez islam; raczej działają według zasady: „Kto pierwszy wykona gwałtowny atak, zwycięży”.

[15]Te dwa ostatnie wersety nie powinny nie od nich silniejszy, gdyż zostali wzmocbyć źle odczytane. Kiedy wszyscy są równieni pomocą od Boga. Kiedy jednak mieli ni, np. pod względem wyposażenia, zasobów to samo wyposażenie i wyszkolenie wojskoitp., wierni mogą być dziesięć razy silniejsi we, jak ich wrogowie, byli zdolni do zwycięod niewiernych dzięki takim źródłom siły, żenia swoich wrogów, z których wielu było jak wiara w Boga i życie ostateczne, brak pięć, dziesięć, dwadzieścia, a nawet trzydziestrachu przed śmiercią, siła woli, którą osiąści razy silniejszych od nich w późniejszych gnęli dzięki regularnemu oddawaniu czci, latach, w bitwach Muta, Jarmuk, al-Kadiopór przed żądzami dusz cielesnych, zależsijja i w wielu innych wojnach. Wersety te ność od Boga, cierpliwość i fakt, że oczekują ustanawiają proporcje minimalne. wiecznego szczęścia w Raju oraz zadowolenia Boga. Są to rzeczy, których nie posiadają niewierni. Ale muzułmanie w tym czasie ne standardy militarne. Preferuje się, że naj– czasie, gdy ta sura została objawiona tuż mniejsza jednostka wojskowa powinna skłapo Bitwie pod Badr – nie mieli wystarczajądać się z 20 żołnierzy, gdy wierni są silni, i cej siły materialnej ani wyszkolenia wojskoze 100 żołnierzy, gdy są słabi. Wytrzymałość wego. Dlatego właśnie byli zdolni do pokoi siła woli są jednym ze źródeł przewagi w nania wroga, który był dwukrotnie silniejwojnie, innym jest rozpoznawanie i analizoszy od nich. Wygrali bitwę pod Badr przewanie istoty spraw. Te dwa wersety ukazują również pew-